Από την παρέλαση της 25ης Μαρτίου 1945 στο Νεστόριο
Το 1943 άρχισε η αντίσταση στην περιοχή μας κατά των Ιταλών και Γερμανών κατακτητών. Ψυχή τής αντίστασης ο Γιώργος Γιαννούλης. Ο Επταχωρίτης δικηγόρος Γιώργος Γιαννούλης ήταν ιδιαίτερος Γραμματέας του Φ. Δραγούμη για την εντιμότητα και την εξυπνάδα του. Πρώτος στη σειρά του ως Έφεδρος Αξιωματικός στη Σχολή Σύρου, όπου ο αντιστράτηγος Π. Σπηλιωτόπουλος τον κράτησε ως εκπαιδευτή την περίοδο 1939 — 40, τραυματίας στο Αλβανικό Μέτωπο, ιδεολόγος κομμουνιστής από τα φοιτητικά του χρόνια, δεν ήταν δυνατό να απουσιάσει από το σάλπισμα για αντίσταση κατά του κατακτητή.
Γράφει ο στρατηγός Ζαφειρόπουλος:
«…την 4ην Μαρτίου, ημέραν Τετάρτην του 1943, εις Νεστόριον ανεπετάσσετο η σημαία της Επαναστάσεως… και εις μίαν ατμόσφαιραν άκρως ελληνικήν και εντός περιβάλλοντος πλαισιωμένου υπό ελληνικών σημαιών, αναπτύχθηκαν οι σκοποί της επαναστάσεως και ανετέθη η αρχηγία των ενόπλων δυνάμεων εις τον έφεδρον ανθυπολοχαγόν Γιαννούλην Γ.».
Περισσότερα εδώ: https://www.eptahori.gr/antistasi-giorgos-giannoulis-emfylios/
Το Νεστόριο συμμετείχε μαζικά και δυναμικά στην αντίσταση κατά των κατακτητών. Όλοι οι κάτοικοι, ανεξαρτήτως πολιτικής τοποθέτησης, οργανώθηκαν στο ΕΑΜ και οι νέοι στην ΕΠΟΝ και στη συνέχεια στο ένοπλο τμήμα του ΕΑΜ του ΕΛΑΣ.
Το Νεστόριο κάηκε 2 φορές από τους κατακτητές (Ιταλούς, Γερμανούς, κομιτατζήδες). Αρχικά στις 29 Απριλίου 1943 (μερικώς) και ολοκληρωτικά στις 4 Οκτωβρίου 1943. 680 σπίτια έγιναν στάχτη, μαζί με όλα τα περιουσιακά στοιχεία των Νεστοριτών.
Το Νεστόριο απελευθερώθηκε στις αρχές Σεπτεμβρίου του 1944 με την αποχώρηση των Γερμανών από την Καστοριά και άρχισε για όλους η δύσκολη μεταπολεμική περίοδος.
Οι κάτοικοι του Νεστορίου, αντί να επιβραβευτούν για την πατριωτική τους στάση, για την αντιστασιακή δηλαδή συμβολή τους στον απελευθερωτικό αγώνα, για τις θυσίες που υπέστησαν στα πεδία των μαχών, με πολλούς νεκρούς, αλλά και την απώλεια των περιουσιών τους, αντί να βοηθηθούν να ξαναφτιάξουν τα κατεστραμμένα νοικοκυριά τους, υπέστησαν νέες διώξεις, αυτή τη φορά από το ίδιο το ελληνικό κράτος, μόνο και μόνο γιατί συμμετείχαν στον ΕΛΑΣ. Έτσι ενεπλάκησαν στη συνέχεια στον εμφύλιο, που υπήρξε ο πιο καταστροφικός πόλεμος της νεότερης Ελληνικής Ιστορίας.
